แจกันซัตสึมะที่ลงรายละเอียดแน่นด้วยทองและลายดอกไม้ตั้งเด่นอยู่กลางห้องเหมือนเก็บประกายของฤดูร้อนไว้ในเนื้อดินเผา พอเดินต่ออีกไม่กี่ก้าวก็เจอกล่องกำยานเคลือบเงาทรงเปลือกหอยคู่ สีดำ สีแดง และผงทองสะท้อนแสงอย่างนุ่มลึก แล้วจังหวะของนิทรรศการก็เปลี่ยนอีกครั้งเมื่อฟิกเกอร์สัตว์จิ๋วของ Kaiyodo กับโมเดลอาหารสมจริงพาความประณีตแบบญี่ปุ่นมาอยู่ในโลกที่สนุกขึ้น ทั้งหมดนี้คือเสน่ห์ของ The Superlative Artistry of Japan ที่กำลังจัดอยู่ที่ TCDC กรุงเทพฯ ถึงวันที่ 23 สิงหาคม 2026 เท่านั้น[ref:1][ref:2]
งานจัดที่แกลเลอรีชั้น 1 ของ TCDC กรุงเทพฯ ในอาคารไปรษณีย์กลางย่านเจริญกรุง เข้าชมฟรี เปิดเวลา 10.30-19.00 น. และรอบกรุงเทพฯ จัดตั้งแต่ 25 กรกฎาคมถึง 23 สิงหาคม โดยปิดทุกวันจันทร์[ref:1] ข้อมูลจาก Time Out ยังระบุรอบเข้าชมวันที่ 20-23 สิงหาคมไว้อย่างชัดเจน จึงเป็นช่วงท้ายที่เหมาะมากสำหรับคนที่อยากแวะดูแบบไม่ต้องวางแผนใหญ่[ref:3]
ทำไมงานนี้ดูง่าย แต่ดูแล้วอยู่ในใจ
ความน่ารักของนิทรรศการนี้อยู่ตรงที่มันไม่บังคับให้เราเลือกว่าจะรัก “ศิลปะชั้นสูง” หรือ “ดีไซน์ที่สนุก” กันแน่ เพราะผู้จัดตั้งใจวางให้สองโลกเดินคุยกันได้ ญี่ปุ่นฟาวน์เดชัน กรุงเทพฯ ร่วมจัดกับสำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ หรือ CEA และมีศาสตราจารย์ Yuji Yamashita เป็นผู้กำกับดูแลแนวทางนิทรรศการ[ref:1] วิธีคัดเลือกชิ้นงานทำให้งานคราฟต์ยุคเมจิหรือ kogei ซึ่งหมายถึงงานช่างชั้นสูง ได้วางคู่กับวัตถุร่วมสมัยอย่างเป็นธรรมชาติ จนคนดูเห็นว่าความละเอียด ความพิถีพิถัน และความคิดสร้างสรรค์ยังส่งต่อกันข้ามยุคได้จริง[ref:1][ref:2]
Time Out ใช้คำได้น่าฟังมากว่าเป็นพื้นที่ที่ “ศตวรรษคุยกับศตวรรษ”[ref:2] เพราะนิทรรศการเริ่มจากผลงานยุคเมจิ ค.ศ. 1868-1912 แล้วค่อยพาไปหางานร่วมสมัยโดยไม่ทำให้รู้สึกว่าขาดตอน[ref:1] งานชุดนี้เดินทางไปหลายประเทศมาตั้งแต่ปี 2017 และในปี 2026 จึงมาถึงไทย โดยเริ่มที่กรุงเทพฯ ก่อน แล้วต่อไปขอนแก่นวันที่ 1-30 กันยายน และเชียงใหม่วันที่ 10 ตุลาคม-15 พฤศจิกายน[ref:1][ref:2]
ชิ้นงานที่ควรยอมให้ตัวเองยืนดูนานกว่าปกติ
บนหน้าแนะนำงานอย่างเป็นทางการมีการยกตัวอย่างชิ้นเด่นหลายชิ้น หนึ่งในนั้นคือ Kinkozan Large Satsuma Vase with Flower Viewing Design แจกันยุคเมจิที่เชื่อว่าผลิตในแคว้นซัตสึมะเดิม ซึ่งปัจจุบันคือจังหวัดคาโกชิมะ[ref:1] ตัวแจกันพื้นสีงาช้างลงลายด้วยเทคนิคเคลือบสีเหนือผิวและปิดทอง จึงให้ความรู้สึกแน่น ละเอียด และสว่างในแบบที่ภาพถ่ายยังแทนไม่หมด[ref:1]
อีกชิ้นที่น่าประทับใจมากคือผืนปัก Yomeimon Gate at Nikko ซึ่งข้อมูลทางการอธิบายว่าใช้เส้นไหมหลายความหนา และปักด้วยมือเป็นเส้นไหมนับ “หลายหมื่นเส้น”[ref:1] แค่รู้ตัวเลขนี้ เราก็มองงานต่างไปทันที จากภาพที่ดูงามอยู่แล้ว กลายเป็นหลักฐานของเวลาและความอดทนที่ซ่อนอยู่ในทุกพื้นที่ของผืนผ้า
ส่วนชิ้นที่ทั้งเฉียบและอบอุ่นในเวลาเดียวกันคือกล่องกำยานเคลือบเงาแบบ maki-e ทรงเปลือกหอยคู่ เทคนิค maki-e คือการใช้ผงทองและสีทองสร้างลวดลายบนผิวเคลือบสีดำและสีแดง[ref:1] รูปทรงที่เป็นเปลือกหอยทำให้วัตถุชิ้นนี้มีทั้งความงามเชิงช่างและความรู้สึกเป็นธรรมชาติอยู่พร้อมกันในชิ้นเดียว
พอถึงโซนร่วมสมัย งานก็ยิ่งเป็นมิตรขึ้น
ถ้าฝั่งเมจิทำให้เราทึ่งกับฝีมือ โซนร่วมสมัยทำให้งานทั้งนิทรรศการมีความเบิกบานขึ้น Time Out ชี้ชัดถึงโมเดลอาหารสมจริง ชามทรงใบกะหล่ำ และฟิกเกอร์สัตว์จิ๋วของ Kaiyodo มากกว่า 100 ตัว[ref:2] ขณะที่หน้าแนะนำงานของ Japan Foundation ระบุว่า Capsule Q Museum ของ Kaiyodo เป็นงานช่วงปี 2013-2017 และสืบทอดแนวคิดของของเล่นแถมขนมในญี่ปุ่น แต่ยกระดับรายละเอียดจนกลายเป็นวัตถุที่ดูเล็กแต่คุณภาพไม่เล็กตาม[ref:1]
นี่คือจุดที่นิทรรศการฉลาดมาก เพราะมันไม่เล่าว่างานคราฟต์ต้องอยู่แต่ในตู้กระจกของอดีตเท่านั้น แต่บอกให้เห็นว่า “ความประณีต” สามารถไหลเข้าไปอยู่ในของร่วมสมัยได้เหมือนกัน ไม่ว่าจะเป็นโมเดลอาหาร ฟิกเกอร์สัตว์ หรือภาชนะที่เล่นกับรูปทรงธรรมชาติ[ref:1][ref:2]
แวะดูหนึ่งชั่วโมงก็ยังคุ้มมาก
เพราะเข้าฟรีและเส้นทางดูงานไม่ยาวเกินไป นิทรรศการนี้เหมาะมากกับการแวะช่วงบ่ายหรือเย็นแบบเบา ๆ[ref:1][ref:3] คนที่ชอบงานตกแต่งจะเพลินกับผิววัสดุ คนที่ชอบดีไซน์ร่วมสมัยจะสนุกกับฝั่ง Kaiyodo และ food sample ส่วนคนที่แค่อยากได้บ่ายดี ๆ ในย่านเจริญกรุงก็แทบไม่ต้องเตรียมตัวอะไรมากนอกจากเผื่อเวลาไว้ให้ตัวเองเดินช้าลงอีกนิด
ในภาษาญี่ปุ่นมีคำว่า shokunin kishitsu ซึ่งใช้พูดถึงจิตวิญญาณของคนทำงานอย่างตั้งใจ แต่ต่อให้ไม่รู้คำนี้มาก่อนก็ไม่เป็นไร เพราะเมื่อเราเดินจากแจกันซัตสึมะไปยังผืนปักไหม จากกล่องกำยานทรงหอยไปสู่สัตว์จิ๋วของ Kaiyodo นิทรรศการก็อธิบายความหมายของคำนี้ให้เข้าใจด้วยสายตาเรียบร้อยแล้ว[ref:1][ref:2]
ยังไม่มีความคิดเห็น มาเป็นคนแรกที่ร่วมแบ่งปันความคิดกัน